Mực dù chùa chưa hoàn thành nhưng hàng ngày rất đông khách thập phương vẫn đến chùa  lễ phật và chiêm bái pho tượng sư bà Phương Dung, vị sư đầu tiên tu hành tại chùa Yên Phú, trở thành tướng tài của Hai Bà Trưng và được phong làm Công chúa."/> Mực dù chùa chưa hoàn thành nhưng hàng ngày rất đông khách thập phương vẫn đến chùa  lễ phật và chiêm bái pho tượng sư bà Phương Dung, vị sư đầu tiên tu hành tại chùa Yên Phú, trở thành tướng tài của Hai Bà Trưng và được phong làm Công chúa."/>
03:01 | 05/10/2017 (GMT+7)

Chùa Yên Phú và huyền thoại sư bà Phương Dung (Khúc Nga)

Mực dù chùa chưa hoàn thành nhưng hàng ngày rất đông khách thập phương vẫn đến chùa  lễ phật và chiêm bái pho tượng sư bà Phương Dung, vị sư đầu tiên tu hành tại chùa Yên Phú, trở thành tướng tài của Hai Bà Trưng và được phong làm Công chúa.

Dọc theo quốc lộ 1A, đến ki lô mét 15 xã Liên Ninh, huyện Thanh Trì Hà Nội ngay bên đường về phía tay trái, ta sẽ thấy ngôi chùa rất to đang được xây dựng lại trên thửađất 4152m2. Chưa có qui mô 2 tầng và một tầng trệt, tổng diện tích 3.351m2. Đây là chùa Yên phú, ngôi cổ tự có cách nay 2000 năm đã được nhà nước xếp hạng di tích lịch sử và Huân chương kháng chiến hạng nhất. Phong trần cùng năm tháng, chùa xuống cấp. Thượng tọa Thích Thọ Lạc trụ trì chùa vận động nhân dân đóng góp xây dựng, tạo một điểm nhấn văn hóa tâm linh ở cử ngõ phía Nam thủ đô Hà Nội.

Mực dù chùa chưa hoàn thành nhưng hàng ngày rất đông khách thập phương vẫn đến chùa  lễ phật và chiêm bái pho tượng sư bà Phương Dung, vị sư đầu tiên tu hành tại chùa Yên Phú, trở thành tướng tài của Hai Bà Trưng và được phong làm Công chúa.


Theo cuốn Thần Phả còn lưu giữ tại Chùa Yên Phú thì chùa là nơi tu hành của nhà sư nữ Phương Dung, người đa cùng hai người con nuôi của mình là Trung vũ và Đài Liệu giúp Hai Bà Trưng dẹp giặc từ những năm đầu Công nguyên (năm 40 - 42). Thần phả ghi lại như sau: Vào thời Đông Hán, ở làng Lưu Hàm, huyện Thượng Hiền, phủ Nghĩa Hưng, đạo Sơn Nam Hạ có Trương Công Điều, lấy vợ là Phùng Thị Huệ. Ông bà sinh được mấy người con trai, sau này sinh thêm con gái, đặt tên là Phương Dung. Năm vừa tròn 16 tuổi, nàng nguyện không lấy chồng, một lòng theo đạo Phật. Một ngày nọ, nàng đến huyện Thanh Trì (xưa gọi là Thanh Đàm), châu Thườg Tín, thành Thăng Long (tên xưa là phủ Phụng Thiên), khi đến đầu làng Yên Phú thấy cảnh quan nơi đây kỳ diệu, bốn bề phóng khoáng đẹp đẽ, bèn cùng dân làng dựng một ngôi chùa đặt tên là Thanh Vân cổ tự (tức chùa Yên Phú bây giờ) và nguyện ở lại nơi đây sớm khuya hương khói.

Thời ấy, vua nhà Hán sai Tô Định đem quân xâm lược nước ta. Bà Trưng phất cờ đấy binh, truyền hịch khắp nơi kêu gọi anh tài hào kiệt ra dẹp giặc, cứu nước. Nghe tin, Phương Dung cùng Trung Vũ và Đài Liệu bàn định kê shưởng ứng lời hiệu triệu của Bà Trưng. Chỉ trong một ngày, họ đã chiêu mộ được mấy nghìn binh lính, rồi truyền lấy 25 tráng đinh của trang Yên Phú cho làm gia thần giúp việc. Sau đó, Phương Dung cùng Trung Vũ và Đài Liệu lệnh cho quân sĩ lên đường tới Hát Môn tụ nghĩa dưới cờ của Hai Bà Trưng nguyện giết giặc trả nợ nước. Bà Trưng phong cho Trung Vũ và Đài Liệu làm Tả Tướng quân và Hữu Tướng quân, chia quân đi diệt Tô Định. Chỉ trong một thời gian ngắn, nghĩa quân của Hai Bà Trưng đã đánh tan quân giặc do Tô Định cầm đầu, thu phục 65 thành.

Giặc tan, Hai bà Trưng lên ngôi vua và ban tước lộc khao thưởng tướng sĩ có công. Nhà vua phong cho Phương Dung làm Công Chúa, Trung Vũ làm Tả Tướng Quân và Đài Liệu làm Hữu Tướng Quân. Sau đó cho ba mẹ con bà Phương Dung về thăm quê là trang Yên Phú, huyện Thanh Đàm để bái tạ tổ tiên, làng xóm. Nhà vua sai nhân dân sửa sang chùa miếu để sau này thờ phụng Phương Dung cùng Trang Vũ và Đài Liệu. Lại ban cho 300 mẫu ruộng, miễn tạp dịch cho dân làng Yên Phú.

Đến đời Lê Đại Hành, vào những năm Thiên Phúc (980 - 988), khi kê cứu bách thần, thấy Trung Vũ, Đài Liệu và Phương Dung có công lớn với dân với nước nên đã xác nhận lại sắc chỉ của Trưng triều và gia phong mỹ tự cho Thánh Mẫu Phương Dung là: Trinh Thục Chí Đức, Đoan Trang Cẩn Tiết Hoàng Thái Hậu. Phong cho nhị vị: Hộ Quốc Khang Dân, Phù Vận Đương Uy Dực Thánh Bảo Canh, Hiên Hựu Trợ Thuận Linh ứng Đại Vương, Bản Cảnh Thành Hoàng.

Kế tiếp các triều đại sau đều có sắc phong, nhưng vì trải qua năm tháng diên cách đã lắm, bể dâu đã nhiều, thiên tai địch họa phá phách, bởi thế, ngày nay chỉ còn giữ lại được hai mươi ba đạo sắc. Các đạo sắc của triều Lê hiện còn giữ lại được đến giờ, đạo sắc sớm nhất là vào năm Dương Hòa thứ 5 (1639), bản muộn nhất là vào năm Khải Định thứ 9 (1924) thời Nguyễn.

Hiện trong địa phận thôn Yên Phú, xã Liên Ninh vẫn còn giữ khu đất đặt ngôi mộ và lăng thờ nơi Ni Sư Phương Dung mất và hài cốt được an táng tại đó. Ngay cạnh có một ngôi miếu thờ hai tướng quân Trang Vũ và Đài Liệu. từ xưa đến nay, khu vực này là nơi diễn ra các nghi thức tế lễ, rước kiệu của nhân dân địa phương./.

 Bản để in
TỔ ĐÌNH KIM LIÊN