TỔ ĐÌNH KIM LIÊN
Kiến tạo Phật trường, hoằng dương chính Pháp
03:16 | 05/10/2017 (GMT+7)

VĂN BIA CHÙA YÊN PHÚ HÀ NỘI (PGS.TS. ĐINH KHẮC THUÂN)

Chùa Yên Phú xã Liên Ninh, , huyện Thanh Trì, Hà Nội vốn là chùa cổ Thanh Vân thuộc xã Yên Phú, tổng Ninh Xá, huyện Thanh Trì. Hiện tai, chùa còn 3 bia đá cổ viết bằng chữ Hán Nôm. Sau đây là hiện trạng văn bản và giá trị nội dung các văn bia này.1.      Nội dung văn bản
1.1. Bia 1: Thanh Đồng bi
Bia một mặt, khổ 45x65 cm, gồm 12 dòng, mỗi dòng 17 chữ, tổng cộng khoảng 160 chữ. Toàn văn chữ Hán, có xen một số chữ Nôm ghi tên xứ đồng và tên người. Chữ khắc to, rõ, chạm hoa lá cách điệu.
Phiên âm:
Thanh đồng bi
Hà Đông tỉnh Thanh Trì huyện Ninh Xá tổng Yên Phú xã chức sắc kỳ lão kỳ mục hội đồng lý dịch thượng hạ đẳng. Duyên hữu Hà Thành Cầu Đất linh từ Thanh đồng Vũ Thị Bến hữu tâm ư dân. Nhân lập bi minh dĩ vi kỷ niệm.
Kỳ từ viết: Cái văn hằng sản hữu tâm công dự hĩ. Thận chung truy viễn hữu công tắc kỷ chi nhân bất khả vong bản nghĩa chi sở đương vi cố tiểu trạch sơ tức mạc bất hữu tôn sung chi ý. Tuy thốn công bạc thiện diệc tất vi hậu thần. Dục thọ kỳ truyền, viên minh vu bi, sử thiên thu vĩnh giám vu tư vân nhĩ.
Tự hậu Vũ Thị Bến chính kỵ: ... nguyệt ... nhật.
Trí điền ngũ cao phó canh tại Nhị Châu, La Đá xứ, trí ngân ngũ thập nguyen.
Bảo Đại thất niên cửu nguyệt thập ngũ nhật lập bi.
Dịch nghĩa:
Văn bia Thanh đồng
Chức sắc kỳ mục hội đồng lý dịch trên dưới xã Yên Phú, tổng Ninh Xá, huyện Thanh Trì, tỉnh Hà Đông dựng bia. Vốn là có Thanh đồng Vũ Thị Bến ở đền Cầu Đất linh từ trong Hà Thành có lòng thiện với dân. Nhân đó mà dựng bia khắc minh để lưu làm kỷ niệm.
Có lời từ rằng: Thường nghe người có hằng sản lại có tâm công, thật đáng vinh danh. Trước sau như một, ai có công thì được ghi nhớ, không bao giờ quên ơn bội nghĩa. Đó là lẽ đương nhiên vậy. Dầu chỉ có chút ân trạch nhỏ nhoi cũng không thể không tôn sung, dầu chỉ là một chút công lao ít ỏi, có chút lòng thiện cũng tất được tôn bầu làm Hậu Thần. Mong muốn lưu truyền về sau, nên cho khắc minh lên bia để lưu truyền ngàn thu vậy.
Ngày giỗ hậu bà Vũ Thị Bến: ngày... tháng...
Đặt ruộng hậu 5 sào giao cho cày cấy tại sứ La Đá, thôn Nhị Châu. Đặt tiền 50 đồng.
Ngày 15 tháng 9 năm Bảo Đại thứ 7 (1922) dựng bia.
1.2. Bia số 2: Thanh Quan bi
Bia một mặt, khổ 45x65 cm, gồm 10 dòng, mỗi dòng 22 chữ, tổng cộng khoảng 200 chữ. Toàn văn chữ Hán, có xen một số chữ Nôm ghi tên xứ đồng và tên người. Chữ khắc to, rõ, chạm hoa lá cách điệu.
Phiên âm:
 Đồng Quan bi
Thanh Trì huyện Ninh Xá tổng Yên Phú xã hương lão hội đồng lý dịch thượng hạ đẳng. Duyên hữu các vị Thanh quan hữu công ư dân. Nhân lập bi minh dĩ vi kỷ niệm.
 Kỳ từ viết: Cái văn hằng sản hữu tâm đức, phụ mẫu hĩ, hằng tâm như thủ công tắc tự chi nhân, bất khả vong bản nghĩa chi sở đương vi cố hậu trạch thâm ân mạc bất hữu tôn sùng chi ý. Tuy thốn công bạc thiện diệc tất suy truy mộ chi tư. Dục thọ kỳ truyền, viên minh vu bi, sử thiên thu vĩnh giám vu tư vân nhĩ. Kê:
Tiền Đồng quan Đỗ Thị Trai hiệu Diệu Vân, lục nguyệt thập bát nhật chính kỵ.
Thanh Oai huyện Ước Lễ xã cựu Đồng quan Trần Thanh Nhân hiệu Diệu Đài lục nguyệt sơ tứ nhật chính kị.
Bảo Đại Kỷ Tỵ niên mạnh đông hạ hoán tân chế.
Dịch nghĩa:
Văn bia Đồng Quan
Hương lão hội đồng lý dịch trên dưới xã Yên Phú, tổng Ninh Xá huyện Thanh Trì dựng bia nguyen do là có các vị đồng quan có công với dân, nhân đó mà dựng bia minh để làm kỷ niệm.
Lời từ rằng: Thường nghe người có hằng sản hằng tâm thì có đức lớn lao vậy. Trước sau như một, ai có công thì được ghi nhớ, không bao giờ quên ơn bội nghĩa. Đó là lẽ đương nhiên. Được ơn nhờ ân trạch lớn, âm đức sâu lẽ nào lại không có ý tôn sùng? Dẫu có chút công lao ít ỏi, có chút lòng thiện nhỏ nhoi tất cũng suy tôn ngưỡng mộ. Mong muốn lưu truyền về sau, nên cho khắc minh văn lên bia để lưu truyền ngàn thu vậy.
Tiền Đồng quan Đỗ Thị Trai hiệu Diệu Vân, giỗ chính ngày 18 tháng 6.
Cựu Đồng quan Trần Thanh Nhân hiệu Diệu Đài, ngưỡi xã Ước Lễ huyện Thanh Oai, giỗ chính ngày mồng 4 tháng 6.
Ngày lành tháng mạnh đông năm Kỷ Tỵ niên hiệu Bảo Đại (1929) dựng bia.
1.3. Bia số 3: Cảm ân phụng kỵ bi.
Bia một mặt, khổ 60x110 cm, gồm 17 dòng, mỗi dòng 36 chữ, tổng cộng khoảng 400 chữ. Toàn văn chữ Hán, có xen một số chứ Nôm ghi tên xứ đồng và tên người. Chữ khắc to, rõ. Khắc đôi câu đối hai mép bia. Chạm rồng, hoa lá cách điệu.
Phiên âm:
Cảm ân phụng kỵ kí
Tích lợi cố phi đầu hậu báo
Cảm ân tự thị xuất nhân tình.
Hà Nội tỉnh Thường Tín phủ Thanh Trì huyện Ninh Xá tổng Yên Phú xã kỳ lão kỳ mục lý hương dịch đồng xã đẳng.
Cái văn: Thực tại quý năng thí dã. Cố quân tử chu cấp chi lương tâm, lợi tư nhi tự chi,  diệc nhân thế báo công chi thường lễ. Kính duy ngã bản huyện Ngọc Hồi thôn cựu lý trưởng kiêm kỳ lão hội nguyên Nguyễn Ông vì nhân hiếu thí Thành Thái nhị niên tương gia nhất tòa cũng tác ngã xã Phật tư hậu gia thuần chí tam niên tiếp cấp ngã xã ngân tiền chi nhu cập nạp sưu thuế chí cường bán thiên dẫn. Ngã xã vô dĩ vi báo, nãi liên danh kí kết thỉnh bảo ông dữ truy bảo ông tiền chính thất vi ngã xã Trùm trưởng. Tức thỉnh ông chính thất mỹ tự kỵ nhật  thiết tế ông thân. Hậu đệ niên kỵ nhật thiết tế như nghi ông tái tam từ tị ngã đồng xã cố thỉnh nhật ngưỡng tri ông chi nam hữu phân nữ hữu quy giai năng thành lập cố dĩ  kế tự vô cùng bất đãi ngã ấp chi bảo ký dị dã. Nguyện miễn định sở thỉnh vô thần báo thí chi thành vẫn nĩ. Ông nhưng tái mại tư điền nhất mẫu nhất cao tại ngã xã địa phận giao giữ canh tác vi đệ niên nhị kỵ nhật tế vật chi nhu dĩ miễn hậu phí như thử hậu ý. Nhược chỉ phùng chi khẩu truyền văn bất túc trưng hà chi vị mỹ tự kỵ nhật tịnh mại trí phụng kỵ điền xứ sở ký chi vu thạch dĩ thọ kỳ truyền. Nhưng hệ chi dĩ liên vân. Tôn trùm trưởng ông Nguyễn Văn Nhụ tự Chất Trực, ngũ nguyệt sơ nhất nhật kỵ.
Hiển tỉ Đinh quý thị húy Môn hiệu Diệu Kính bát nguyệt nhị thập lục nhật.
Đội Thức xứ cộng điền cửu cao. Đội thượng xứ điền nhất sở nhất cao. Viên tượng xứ điền cộng lục cao.
Tăng trí tư điền nhất cao tam khẩu dĩ cúng nguyên đán tiết tại bản xã Điền Dặc xứ.
Dĩ thượng điền các xứ sở cộng nhất mẫu lục cao.
Thành Thái tam niên cửu nguyệt sợ nhị nhật cung thuyên. Thành Thái tứ niên tu khám nhất tòa.
Dịch nghĩa:
Văn bia ghi ơn cúng giỗ
Kỳ lão kỳ mục lý hương dịch
 Bản để in
TỔ ĐÌNH KIM LIÊN